top of page

Fabryka prochu Kirchmöser

Od 1914 r. w Kirchmöser koło Brandenburgii nad Hawelą wybudowano królewsko-pruską fabrykę prochu z 400 budynkami fabrycznymi i dodatkowymi 172 mieszkaniami. Już w 1915 r. pracowało tu 6000 osób. W okolicy powstały wille dla oficerów i urzędników. W 1916 roku oddano do użytku 65-metrową wieżę ciśnień i stację Kirchmöser. W 1919 roku wszystko się powtórzyło. Zgodnie z traktatem wersalskim fabryka prochu i laboratorium fajerwerków musiały zostać natychmiast zlikwidowane. Od 1919 r. Deutsche Reichsbahn przejęła zakład i stworzyła w ten sposób fabrykę kolei Brandenburg/West. Głównym zadaniem była konserwacja i serwis lokomotyw, a także produkcja torów. Centralna Szkoła Reichsbahn przeniosła się do oddzielnie zlokalizowanego laboratorium fajerwerków. Na rozkaz Wehrmachtu cała lokomotywownia została rozebrana w 1942 roku i wywieziona na Ukrainę, ale nigdy tam nie powstała. Do 1945 roku zakład został przekształcony w produkcję czołgów i części do czołgów. Po wojnie teren przejęła Armia Czerwona. Wszystkie zakłady produkcyjne zostały rozebrane i wywiezione do Związku Radzieckiego do września 1945 roku. Od 1946 r. Armia Czerwona wykorzystywała połowę zakładu jako zakład naprawy czołgów i jako koszary. W drugiej połowie „Reichsbahnausbesserungswerk Brandenburg/West” wznawia służbę. W następnych latach w budynkach ulokowano szereg innych przedsiębiorstw, m.in. fabrykę przełączników, część walcowni brandenburskiej, odlewnię, filię fabryki mebli Rathenow oraz centrum ogrodnicze. Armia radziecka przebywała w budynkach dawnego laboratorium fajerwerków i fabryki lokomotyw i prowadziła tu fabrykę czołgów do 1992 roku. Budynki są obecnie używane przez 27 różnych urzędów i firm, a około 15% budynków fabrycznych stoi pustych. Charakterystyka całego terenu fabryki – w tym liczne oryginalne detale konstrukcyjne – została w pełni przekazana, prawie nie dobudowano nowych budynków, a tylko kilka budynków zostało zburzonych lub zniekształconych w wyniku przebudowy. W sumie jeden z głównych przykładów późnocesarskiego budownictwa przemysłowego w Brandenburgii.

Eksplorację najbardziej dostępnego terenu należy odbyć samochodem lub rowerem. Najlepiej zacząć od bramy północnej, która jest wjazdem na teren obiektu jadąc od strony Brandenburgii. To jestszlak przemysłowyUtworzony. Wiele uderzających budynków jest oznakowanych i wyjaśnionych. Warta uwagi jest także pięknie odrestaurowana, wpisana do rejestru zabytków osada leśnaKirchmöser Wschódmożna zobaczyć z lat 20.

Verwaltungsgebäude
Geschichte

Das Offizierscasino entstand 1915/16 am Vorplatz des Eingangs zur Pulverfabrik. Der eingeschossige Bau hat einen großen Saal, Terrasse, und Biergarten. 1925 wurde das Offizierscasino zum Ausflugslokal und Hotel "Seegarten" umgebaut. Von 1945 bis 1990 nuzten sämtliche hier ansässigen Firmen das Gebäude als "Klubhaus der Eisenbahner".

 

Offizierscasino

Ein paar Bilder vom recht bekannten Feuerwerkslaboratorium in dem Zünder und Granaten produziert wurden. Nach dem 1. WK war hier eine Reichsbahnerschule:

Kaftwerk

Auf dem Gelände befinden sich die beiden imposanten Gebäude des Kraftwerkes und des Heizwerkes:

Feuerwerkslaboratorium